تاب آوری

 

تاب آوری زنجیره تامین

تاب‌آوری در زنجیره تأمین به معنای توانایی یک زنجیره تأمین برای مقابله با اختلالات و بازگشت به وضعیت عادی یا حتی بهبود عملکرد پس از وقوع بحران‌هاست. در دنیای امروز، زنجیره‌های تأمین تحت تأثیر عوامل مختلفی مانند تغییرات اقلیمی، بحران‌های اقتصادی، پاندمی‌ها و نوسانات بازار قرار دارند. این عوامل می‌توانند منجر به اختلالات جدی در فرآیندهای تأمین، تولید و توزیع شوند. بنابراین، ایجاد تاب‌آوری در زنجیره تأمین به یکی از اولویت‌های اصلی شرکت‌ها تبدیل شده است.

تاریخچه تاب‌آوری در زنجیره تأمین به دهه‌های اخیر برمی‌گردد، زمانی که تغییرات سریع در بازار جهانی و بحران‌های غیرمنتظره، ضرورت ایجاد زنجیره‌های تأمین مقاوم را به وضوح نشان داد. در ابتدا، زنجیره‌های تأمین بیشتر بر کاهش هزینه‌ها و بهینه‌سازی فرآیندها تمرکز داشتند. اما با وقوع بحران‌هایی مانند حملات ۱۱ سپتامبر، طوفان کاترینا و بحران مالی ۲۰۰۸، شرکت‌ها متوجه شدند که نیاز به رویکردی جدید برای مدیریت ریسک و ناپایداری‌ها دارند. در این راستا، تاب‌آوری به عنوان توانایی زنجیره تأمین برای بازگشت به وضعیت عادی پس از یک اختلال یا بحران تعریف شد. این مفهوم به تدریج در ادبیات مدیریت زنجیره تأمین گنجانده شد و محققان و مدیران به دنبال راهکارهایی برای افزایش تاب‌آوری زنجیره‌های تأمین خود بودند. به عنوان مثال، شرکت‌ها شروع به تنوع در تأمین‌کنندگان و منابع خود کردند تا وابستگی به یک منبع خاص را کاهش دهند. با پیشرفت فناوری‌های اطلاعات و ارتباطات، ابزارهای جدیدی برای نظارت و تجزیه و تحلیل زنجیره تأمین ایجاد شد. این ابزارها به شرکت‌ها کمک کردند تا به‌صورت بلادرنگ وضعیت زنجیره تأمین خود را تحت نظر داشته و به سرعت به تغییرات واکنش نشان دهند. همچنین، مفهوم تاب‌آوری به تدریج به جنبه‌های اجتماعی و محیطی زنجیره تأمین نیز گسترش یافت، به طوری که شرکت‌ها به مسئولیت‌های اجتماعی و تأثیرات زیست‌محیطی فعالیت‌های خود توجه بیشتری کردند.

یکی از روش‌های افزایش تاب‌آوری، تنوع تأمین‌کنندگان و منابع است. با داشتن چندین تأمین‌کننده برای هر ماده اولیه، شرکت‌ها می‌توانند در صورت بروز مشکل در یک منبع، به سرعت به منابع دیگر دسترسی داشته باشند. همچنین، استفاده از فناوری‌های پیشرفته مانند تجزیه و تحلیل داده‌ها و هوش مصنوعی می‌تواند به شناسایی نقاط ضعف و پیش‌بینی بحران‌ها کمک کند. این فناوری‌ها به شرکت‌ها امکان می‌دهند تا به‌طور مؤثرتری از منابع خود استفاده کنند و تصمیمات بهتری در زمان بحران بگیرند. علاوه بر این، ارتباطات قوی و همکاری نزدیک با تأمین‌کنندگان و شرکای تجاری نیز از جمله عوامل کلیدی در افزایش تاب‌آوری زنجیره تأمین است. با ایجاد روابط مبتنی بر اعتماد و شفافیت، شرکت‌ها می‌توانند به سرعت به مشکلات پاسخ دهند و راه‌حل‌های مؤثری پیدا کنند. در نهایت، آموزش و توانمندسازی کارکنان برای مدیریت بحران و پاسخ به تغییرات نیز از اهمیت بالایی برخوردار است. این امر می‌تواند به سازمان‌ها کمک کند تا در مواقع بحرانی به‌سرعت واکنش نشان دهند و از آسیب‌های احتمالی جلوگیری کنند.

امروزه، تاب‌آوری در زنجیره تأمین به عنوان یک عامل کلیدی در موفقیت کسب‌وکارها شناخته می‌شود و شرکت‌ها به دنبال استراتژی‌هایی هستند که نه تنها به کاهش ریسک‌ها کمک کند، بلکه قابلیت انطباق و انعطاف‌پذیری زنجیره تأمین را نیز افزایش دهد.

 

بهترین استراتژی های انعطاف پذیری زنجیره تامین

چگونه می توانید یک زنجیره ارزش بسازید که بتواند هر طوفانی را تحمل کند؟ این سوالی است که در حین بررسی هفت استراتژی برتر برای انعطاف پذیری زنجیره تامین، به آن پاسخ خواهیم داد.

 

استراتژی 1: شبکه تامین کننده خود را متنوع کنید – همه تخم مرغ های خود را در یک سبد قرار ندهید.

تصور کنید که در حال برنامه ریزی برای یک پیک نیک هستید و تصمیم می گیرید تمام مواد غذایی خود را از یک فروشگاه مواد غذایی خریداری کنید. راحت به نظر می رسد، درست است؟ اما اگر پنیر مورد علاقه شما ناگهان تمام شود چه اتفاقی می افتد؟ پیک نیکت خراب شده!

همین اصل در مورد زنجیره تامین شما نیز صدق می کند. تکیه بر یک فروشنده ممکن است راحت به نظر برسد، اما خطرناک است. بلایای طبیعی، ناآرامی های سیاسی یا سایر رویدادهای غیرمنتظره می توانند جریان کالاها را از آن فروشنده مختل کنند.

استراتژی اینجا چیست؟ شبکه تامین کننده خود را متنوع کنید و منابع خود را ترجیحاً در مناطق جغرافیایی مختلف پخش کنید. به این ترتیب، اگر یکی از تامین کنندگان با مشکل مواجه شود، تامین کنندگان دیگری هستند که نیاز شما را پشتیبانی کنند. مثل این است که یک پلن B، C و D آماده اجرا داشته باشید.

 

استراتژی 2: ایجاد مدیریت موجودی انعطاف پذیر – قانون تعادل

تصور کنید در حال قایقرانی با کشتی هستید و باید تصمیم بگیرید که چه مقدار غذا بیاورید. اگر خیلی کم بسته بندی کنید، خدمه شما گرسنه می شوند درحالی که اگر بیش از حد غذا بیاورید کشتی سنگین می شود و در برابر طوفان آسیب پذیر می شود.

انبارداری زنجیره تامین اینگونه است. حفظ تعادل مناسب بین موجودی به موقع و موجودی اطمینان بسیار مهم است. موجودی JIT هزینه ها را پایین نگه می دارد، اما شما را در برابر اختلالات آسیب پذیر می کند. ذخیره اطمینان به عنوان یک بالشتک عمل می کند و تضمین می کند که می توانید از وقفه های کوتاه مدت عرضه عبور کنید.

برای اجرای این استراتژی، از تکنیک های پیشرفته مدیریت موجودی و تجزیه و تحلیل پیش بینی کننده استفاده کنید. آنها می توانند به شما کمک کنند تا سطح محصول خود را بهینه کنید و اطمینان حاصل کنند که آنچه را که نیاز دارید را بدون زیاده روی در اختیار دارید.

 

استراتژی 3: از قدرت فن آوری های پیشرفته استفاده کنید

زنجیره تامین مدرن یک شگفتی دیجیتال است. تصور کنید که توانایی ردیابی حرکت کالاها در زمان واقعی، پیش‌بینی اختلالات و بهینه‌سازی مسیرها به صورت خودکار را دارید. این توانایی خارق العاده ای به شما می بخشد و با فناوری های پیشرفته ای مانند اینترنت اشیا، هوش مصنوعی  و بلاک چین امکان پذیر شده است.

حسگرهای اینترنت اشیا می‌توانند داده‌های بلا‌درنگ در مورد مکان و وضعیت کالاها ارائه دهند و به شما کمک کنند سلامت زنجیره تامین خود را نظارت کنید. هوش مصنوعی می‌تواند حجم عظیمی از داده‌ها را برای پیش‌بینی و بهینه‌سازی مسیرها هدایت کند. بلاک چین می تواند یک دفتر کل امن و شفاف از تراکنش ها ایجاد کند.

با پذیرش این فناوری ها، می توانید مزیت رقابتی به دست آورید و زنجیره ارزش انعطاف پذیرتری بسازید.

 

استراتژی 4: ایجاد روابط قوی با تامین کنندگان – متحدان در لباس مبدل

در هر ماجراجویی بزرگ، به متحدانی نیاز دارید. همین امر در مورد مدیریت زنجیره تامین نیز صدق می کند. تامین کنندگان شما متحدان شما هستند و روابط مستحکم با آنها می تواند دنیایی از تغییرات را در هنگام اختلال ایجاد کند.

خطوط باز ارتباط، اعتماد و همکاری برای این منظور کلیدی هستند. هنگامی که مشکلات به وجود می آیند، یک رابطه خوب با فروشندگان می تواند به معنای تفاوت بین یافتن راه حل با هم و رویارویی با چالش های غیرقابل حل به تنهایی باشد.

 

استراتژی 5: خطرات را ترسیم کنید – مسیر خود را با دقت ترسیم کنید.

تصور کنید در حال پیاده روی هستید، اما مطمئن نیستید که چه خطراتی در پیش است. برای پیمایش ایمن، به نقشه و آگاهی از خطرات احتمالی نیاز دارید.

در دنیای مدیریت زنجیره تامین، این به معنای انجام یک ارزیابی کامل ریسک است. خطرات خاصی را که زنجیره تامین شما با آن مواجه است شناسایی کنید. آیا در منطقه زلزله خیز هستید؟ آیا از کشورهای بی ثبات سیاسی مواد تهیه می کنید؟ هنگامی که این خطرات را شناسایی کردید، برای هر سناریو برنامه های اضطراری ایجاد کنید.

اینجاست که برنامه ریزی سناریو وارد عمل می شود. مثل تمرین برای نسخه های مختلف یک نمایشنامه است. با شبیه‌سازی اختلالات، می‌توانید برنامه‌های اضطراری خود را آزمایش کنید و مطمئن شوید که خدمه شما می‌دانند در صورت وقوع حوادث غیرمنتظره چه کاری باید انجام دهند.

 

استراتژی 6: حمل و نقل و لجستیک خود را تقویت کنید – دریانوردی روان به پیش

کاروانی از کشتی ها را در حال حرکت در آب تصور کنید. برخی از کشتی‌ها سریع‌تر، چابک‌تر و مجهزتر هستند. برخی دیگر آهسته و سخت هستند و آنها را به اهداف آسانی برای دزدان دریایی تبدیل می کند.

 

در زنجیره تامین، حمل و نقل و تدارکات شما نقش مشابهی دارند. هرچه قوی تر و سازگارتر باشند، شانس شما برای عبور از اختلالات بیشتر است.

تنوع حالت های حمل و نقل خود را در نظر بگیرید. فقط به یک حالت تکیه نکنید، مانند هوا یا دریا. در صورت امکان از جاده، راه آهن، هوا و دریا استفاده کنید. هر حالت نقاط قوت و ضعف خود را دارد و تنوع می تواند انعطاف پذیری را فراهم کند.

همچنین، پیاده سازی فناوری های پیشرفته بهینه سازی مسیر را در نظر بگیرید. بهینه سازی مسیر مبتنی بر هوش مصنوعی می تواند به شما کمک کند تا کارآمدترین و مطمئن ترین مسیرهای حمل و نقل را پیدا کنید، حتی در صورت بروز اختلال.

 

استراتژی 7: پایداری به عنوان یک استراتژی تاب آوری – سبز فکر کنید.

کشتی ای را تصور کنید که دوستدار محیط زیست باشد. این نه تنها فقط برای سیاره زمین خوب است بلکه به علت کارآمدی و مقرون به صرفه بودن مناسب شرکت ما هم است. پایداری یک استراتژی است که در تاب آوری زنجیره تامین اهمیت پیدا می کند.

کاهش ضایعات، استفاده از منابع انرژی تجدیدپذیر و به حداقل رساندن اثرات زیست محیطی، همه بخشی از اهداف پایداری هستند. این شیوه ها نه تنها زنجیره ارزش شما را دوستدار محیط زیست می کند، بلکه انعطاف پذیری آن را نیز افزایش می دهد.

با انتخاب تامین کنندگان پایدار و گزینه های حمل و نقل، شیوه های خود را با هدف انعطاف پذیری هماهنگ می کنید.

 

 

نتیجه گیری: دریانوردی به سوی آینده ای انعطاف پذیر

در دریاهای غیرقابل پیش بینی مدیریت زنجیره تامین، انعطاف پذیری لنگر شماست. با تنوع بخشیدن به شبکه فروشنده خود، حفظ تعادل موجودی مناسب، پذیرش فناوری، ایحاد روابط قوی با تامین کنندگان، نقشه برداری از خطرات، تقویت حمل و نقل و تدارکات، و اتخاذ سیاست پایداری، می توانید یک شبکه عرضه بسازید که می تواند هر طوفانی را تحمل کند.

به یاد داشته باشید، این تنها در مورد حفظ بقا در شرایط اختلال نیست بلکه در مورد شکوفایی در مواجهه با ناملایمات نیز صدق می کند. با این استراتژی ها، شما فقط یک شبکه قوی نمی سازید. شما در حال حرکت به سمت آینده ای قوی هستید. بنابراین، لنگر خود را بالا بیاورید و با اطمینان به بادبان به پیش بروید. ماجراجویی در انتظار است! به عنوان شریک شما، بهفن اینجاست تا به شما کمک کند تا آینده را در آغوش بگیرید و اختلالات را به فرصت هایی برای رشد و نوآوری تبدیل کنید. در نتیجه، تاب آوری یک استراتژی نیست، بلکه یک ذهنیت است. این یک تعهد برای سازگاری، تکامل و پیشرفت در دنیایی است که همیشه در حال تغییر است. با وجود بهفن در کنار شما، نه تنها یک زنجیره تامین انعطاف پذیر می سازید بلکه شما در حال ساختن آینده ای قوی تر هستید.